Biz, Yevgeni Zamyatin

En sevdiğim distopya romanlarından olan Mülksüzler, Cesur Yeni Dünya gibi yapıtlara ilham kaynağı olan Biz, Yevgeni Ivanoviç Zamyatin’in 1920’de kaleme aldığı bir roman. Yani distopik romanların atası, öncüsü, babası ama bu sıfatlar kitaba okuması zor, ağır ilerleyen bir kitap izlenimi vermesin. Günlük şeklinde kayıtlardan oluşan ‘Biz’ çok akıcı ve sürükleyici.

26. yüzyılda geçen romanda, TekDevlet isimli bir yapı ve bu yapıyı yöneten bir Velinimet bulunmaktadır. Bireyler benliklerinden, zevklerinden arındırılmış matematiksel bir mantıkla duygulardan uzak, birlik içinde ‘Biz’ olarak yaşamaktadırlar. İnsanlar, isim yerine sayılar ile özelleştirilmişlerdir. Her bir sayı, bütün sınırları çizilmiş, kişisellikten uzak hayatlarını  Tekdevlet’in belirlediği şekilde saydam, planlı programlı olarak devam ettirmektedirler. Sorgulamadan…


Evet! Bir düşün.. Cennet’teki o iki kişi… Onlara seçenek sunulmuştu: özgürlükten yoksun mutluluk veya mutluluktan yoksun özgürlük. O kadar. Avanaklar özgürlüğü seçti. Ya sonra? Sonra çağlar boyunca zincirlerini özlediler. Dünya bu yüzden böyle sefil anlıyor musun? Zincirlerini özlediler. Çağlar boyunca! Ve ilk biz mutluluk için geri döndük. Yok dur… Dinle. Eski tanrı ve biz, yan yana, aynı masada. Evet! Tanrı’ya, nihayet Şeytan’ı yenebilmesinde yardım ettik. Çünkü insanları buyruğu çiğnemeye iten, özgürlüğü tattıran ve mahveden oydu. Oydu işte, kurnaz yılan oydu. Ama biz ne yaptık, potinlerimizle kafasını ezdik! Cart! Ve işte o zaman çile bitti: Cennet geri gelmişti. Ve bizler, tıpkı Adem’le Havva gibi yine basit ve masumduk artık. İyi ve kötü zırvaları, karmaşıklığı gitti: Her şey son derece basit, çocuksu ölçüde basit. İşte cennet! Velinimet, Makine, Küp, Gaz Çanı, Koruyucular: BUnların hepsi iyiyi, somutu, muhteşemliği, asaleti, yükselmişliği, tertemizliği temsil ediyor. Çünkü özgürlüksüzlüğümüzü, yani mutluluğumuzu bunlar koruyor.

Romana konu olan kayıtların sahibi D503, bir matematikçi aynı zamanda uzay gemisi Entegral’in yapımcısıdır. Tekdevletin ilkelerine, matemetiksel yanılmazlıktaki mutluluğa körü körüne bağlı bir numaradır. I330 isimli muhalif ile yolları kesiştikten sonra ise, işin içine duygularının karışmasıyla sürükleyici bir hikayeye konu olmaktadır D503.

….
Yarın Sevgili O geliyor ve her şey bir çember gibi olacak: Basit, doğru, belirli sınırlar içinde. Bu sözcük korkutmuyor beni: sınırlandırma. İnsana ait en yüce şey mantıktır ve mantığın görevinin dönüp dolaşıp geldiği yer, sonsuzluğun sınırlandırılması, sonsuzluğun uygun, hazmı kolay parçalara bölünmesi, yani diferansiyeldir.
….

Yazarın en bilinen eseri ve tek roman çalışmasıdır. Distopya tarzı bilim-kurgu severlerin kütüphanelerinde yerini alması gereken bir baş yapıt. Ben geç kalmışım okumakta, siz kalmayın… Keyifli okumalar…

P.S: Versus Kitap yayınlarının çevirisi İngilizceden yapılmış. Rusça aslından yapılmış çeviriyi okumak daha keyifli olacaktır.

keyiflekeşfet

Kitap Künye:

Kitap adı: Biz

Orjinal Adı: MIY

Yayın evi: Versus Kitap

Basım yılı: 2013

Sayfa Sayısı: 246

Goodreads Puanı: 3,96

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir